Yapay zekaya bugün pek çok kişi olumlu bakmıyor; işsizliğe yol açacağı, kontrolü ele geçireceği, insan neslinin sonunu getireceği ya da insani değerleri yok edeceği gibi korkular ardı ardına sıralanıyor. Ekranlarda, makalelerde ve kahve masası sohbetlerinde, arkadaş ortamlarında geleceğe dair birçok senaryo çiziliyor. Ancak buna rağmen, yapay zeka birçok alanda fazlasıyla tercih ediliyor, hayatımızın her sapağına hızla sızıyor.

Peki, durup gerçekten düşünmek gerekmez mi, yapay zekaya olan ihtiyaç bu kadar arttı?

Gelin, bu soruları biraz masaya yatıralım ve bizi korkutan bu teknolojinin aslında kime ve neye ayna tuttuğuna birlikte bakalım.

Yapay zekanın eleştirildiği ilk ve en yaygın nokta ekonomik ve sosyal dengesizlikler. İşsizlik korkusu bunlardan biri. “Yapay zeka işlerimizi elimizden alacak!” düşüncesi.

İşe alan da işten çıkaran da kim? İster bir şirket, ister bir işletme, isterse küresel bir kurum olsun; sonuçta bu kararların arkasında yine bir insanın imzası yok mu? Kar amacı güden, insan emeğini ucuz bir maliyet kalemi olarak gören, verimlilik uğruna binlercesini kapı önüne koyan algoritmalardan önce de bu çarklar böyle dönmüyordu mu? Suçu yapay zekaya atmak, insan hatasını ve acımasızlığını aklamanın en kolay yolu gibi.

Yapay zekanın kontrolü ele geçireceğinden korkuluyor. Hollywood filmlerinden fırlamış Terminator senaryoları zihnimizi meşgul ediyor. Şu an dünyadaki her şey gayet normal ve yolunda gidiyor mu?

Savaşlar, salgınlar, derinleşen ekonomik krizler, iklim felaketleri, toplumsal çözülmeler... Kontrol zaten gerçekten insanlığın elinde mi? Yani en azından biz sıradan yaşayan insanlar için, kontrolün bizde olmadığını biliyoruz? Sabah uyandığında hayatının direksiyonunda olduğunu, kararlarını kendi özgür iradesiyle verdiğini kaç kişi iddia edebilir? Geleceğimiz birkaç küresel aktörün, finansal baronun ve siyasinin iki dudağı arasında şekillenirken; "yapay zeka kontrolü ele geçirecek" endişesi, zaten kaybettiğimiz bir kontrolün yasını tutmaktan ibaret olabilir mi?

Yapay zeka insan neslinin sonunu getirecekmiş...

Zaten insanlık bu gidişatla devam ederse, kendi sonunu kendi elleriyle getirecek gibi görünmüyor mu? Doğayı talan eden, nükleer silahlar ve savaşlar, tükenmek bilmeyen bir hırsla dünyayı yaşanmaz kılan bir türün, kendi yarattığı teknolojik bir araçla yok olmaktan korkması trajikomiktir. Yapay zeka bizim kıyamet senaryolarımızın senaristi değil; olsa olsa o filmin en yüksek gişeli başrol oyuncusu olur.

Ha bir de insani değerlere zarar vereceği söyleniyor. Empatinin, sanatın, sevginin ve ruhun makineler tarafından yok edileceği iddia ediliyor. Peki, bugün elde avuçta ne kadar insani değer kaldı ki?

Hissetmiyoruz, düşünmüyoruz, duymuyoruz, görmüyoruz... Artık sabah akşam koşturan, kodlanmış rutinleri tekrarlayan sıradan bir robottan ne farkımız var?
Bazen yapay zeka hakkında karamsar düşüncelere kapıldığımda, kendi kendime işte bunları hatırlatıyorum:

Şu an halimiz o kadar mı kusursuz ve iyi de, yapay zeka gelip bunu bizden alsın?

Belki de tam da bu yüzden, insanlık olarak bizi diğer canlılardan ayıran özelliklerimizi her geçen gün kaybettiğimiz  ve mekanikleşmiş çarkın içinde kaybolduğumuz için yapay zekaya daha çok sarılıyoruz. Çünkü insan gibi düşünmüyor ve yaşamıyoruz.


Kim bilir, belki de asıl korkmamız gereken şey makinelerin bir gün insan gibi düşünmesi, insanın yerini alması değil. 

İnsanların çoktan bir makine gibi yaşamaya başlamış olmasıdır.